Türkiyədə ali təhsil almaq istəyən azərbaycanlı tələbələr üçün bir neçə əsas addım və prosedur mövcuddur ki, bunlara riayət etmək uğurlu qəbul üçün vacibdir. İlk növbədə tələbələr öz ixtisas seçimlərini müəyyən etməli və Türkiyə universitetlərinin tələblərini öyrənməlidirlər. Dövlət və vakıf universitetlərinə qəbul üçün fərqli sənədlər və imtahanlar tələb oluna bilər, buna görə də vaxtında hazırlıq görmək çox əhəmiyyətlidir. Tələbələr həmçinin dil hazırlığı, maliyyə planlaşdırması və viza prosedurları ilə də məşğul olmalıdırlar. Bu məqalədə Türkiyədə təhsil almaq üçün zəruri olan bütün addımlar 2026-cı ilin ən son məlumatları əsasında izah olunur. Düzgün yanaşma və vaxtında hərəkət etmək tələbənin arzularına çatmasında həlledici rol oynayır.
Xaricdə təhsil suallaranızı bizə yaza bilərsiz.
Təhsil Səviyyəsi və İxtisas Seçimi
Türkiyədə təhsil almaq istəyən hər bir tələbə öncəliklə hansı səviyyədə (bakalavr, magistr, doktorantura) və hansı ixtisas üzrə təhsil almaq istədiyini müəyyənləşdirməlidir. Prioritet ixtisaslar sırasında tibb, mühəndislik, iqtisadiyyat, informasiya texnologiyaları və beynəlxalq münasibətlər yer alır. Seçim edərkən universitetin reytinqi, tədris dili və məzunların işə düzəlmə imkanları da nəzərə alınmalıdır. Tədqiqat aparmaq və universitetlərin rəsmi saytlarından məlumat toplamaq düzgün qərar verməyə kömək edir.
Universitetlərin Araşdırılması və Reytinq Cədvəlləri
Türkiyədə 200-dən çox dövlət və vakıf universiteti fəaliyyət göstərir. Boğaziçi Universiteti, İstanbul Texniki Universiteti (İTÜ), Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ), Hacettepe və Ankara Universitetləri beynəlxalq reytinqlərdə yüksək yerlər tutur. Tələbələr THE, QS və Shanghai reytinq cədvəllərinə baxaraq universitetləri müqayisə edə bilərlər. Vakıf (özəl) universitetləri isə daha geniş beynəlxalq şəbəkə və müasir təhsil metodları ilə tanınır.
Qəbul İmtahanları və Dil Tələbləri
Türkiyədə dövlət universitetlərinə bakalavr səviyyəsində qəbul üçün artıq vahid TR-YÖS imtahanı əsas götürülür. Azərbaycanlı tələbələr bəzi proqramlara attestatla müraciət edə bilsələr də, yüksək reytinqli universitetlər mütləq imtahan nəticəsi tələb edir. Magistratura üçün ALES, GRE və ya GMAT imtahanları, dil biliyi üçün isə TOEFL və ya TÖMER (Türk dili) sertifikatları lazımdır. Bir çox vakıf universiteti öz daxili dil imtahanlarını təşkil edir.
Xaricdə təhsil suallaranızı bizə yaza bilərsiz.
Tələb Olunan Sənədlər və Onların Hazırlanması
Müraciət üçün əsas sənədlər siyahısı:
- Xarici pasport;
- Attestat və ya diplom (notarial tərcümə və apostil olunmuş);
- Transkript (qiymət cədvəli);
- Motivasiya və tövsiyə məktubları;
- Biometrik fotoşəkillər.
Sənədlərin Türkiyənin Azərbaycandakı Səfirliyində və ya Təhsil Müşavirliyində təsdiq edilməsi vacibdir.
Təhsil Haqqı və Yaşayış Xərcləri
Türkiyədə təhsil büdcəsini planlaşdırarkən aşağıdakı rəsmi və təxmini rəqəmlər əsas götürülməlidir:
| Xərc Növü | Məbləğ (TL / USD) | Məbləğ (AZN) |
| Dövlət Universiteti (illik) | 26.000 TL-dən başlayaraq | 1.000 AZN-dən başlayaraq |
| Vakıf Universiteti (illik) | 85.000 – 550.000 TL | 3.200 – 21.000 AZN |
| Yaşayış Xərcləri (aylıq) | 400 – 600 USD | 680 – 1.020 AZN |
| Oturum və Sığorta (illik) | 5.200 TL | 200 AZN |
| Nəqliyyat (aylıq tələbə) | 700 – 1.200 TL | 25 – 45 AZN |
Qeyd: 2026-cı ilin aprel ayı üçün 1 USD ≈ 1.70 AZN və 1 AZN ≈ 26 TRY məzənnələri əsas götürülmüşdür. Yaşayış xərclərinə kirayə, yemək və şəxsi tələbatlar daxildir.
Viza və Yaşayış İcazəsi Prosedurları
Universitetdən qəbul məktubu gəldikdən sonra tələbə vizası üçün müraciət edilməlidir. Türkiyəyə daxil olduqdan sonra isə Göç İdarəsindən Öğrenci İkamet İzni (tələbə yaşayış icazəsi) alınmalıdır. Bu prosesdə illik tibbi sığortanın olması (illik təxminən 200 AZN) və Türkiyədəki qeydiyyat ünvanının təsdiqi mütləqdir.
Türkiyədə təhsil almaq azərbaycanlı gənclər üçün böyük fürsətdir və düzgün hazırlıqla bu məqsədə çatmaq tamamilə mümkündür. Təqaüd proqramlarından yararlanmaq və xərcləri düzgün hesablamaq təhsil müddətini daha rahat və səmərəli edəcəkdir.
Xaricdə təhsil suallaranızı bizə yaza bilərsiz.
Ən Çox Verilən Suallar
İlk addım olaraq təhsil səviyyənizi (bakalavr, magistr, doktorantura) və ixtisasınızı müəyyənləşdirməlisiniz. Daha sonra Türkiyə universitetlərinin tələblərini, qəbul şərtlərini və son müraciət tarixlərini öyrənməlisiniz.
Dövlət universitetlərinə qəbul üçün YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) və ya TR-YÖS imtahanı tələb olunur. Vakıf universitetlərinin əksəriyyəti isə öz daxili qəbul qaydaları ilə tələbə qəbul edir və bəziləri imtahansız qəbul təklif edir.
Pasport, attestat və ya diplom, transkript, motivasiya məktubu, ən azı 2 tövsiyə məktubu, sağlamlıq arayışı (AZS-086/1) və biometrik fotoşəkil tələb olunur. Bütün sənədlər notarial qaydada təsdiqlənməli və türk və ya ingilis dilinə tərcümə edilməlidir.
Türkiye Bursları üçün müraciətlər hər il 10 yanvar – 20 fevral tarixlərində turkiyeburslari.gov.tr saytı vasitəsilə onlayn qaydada qəbul edilir. Azərbaycanlı tələbələr həm də portal.edu.az saytından Dövlət Proqramı üçün əlavə müraciət edə bilərlər.
Bakalavr üçün aylıq 3.500 TL, magistr üçün 5.000 TL, doktorantura üçün isə 6.500 TL təqaüd təqdim edilir. Təqaüd təhsil haqqını, yataxananı, tibbi sığortanı, aviabilet xərclərini və bir illik türk dili kursunu tam əhatə edir.
Dövlət universitetlərində tibb fakültəsi üçün 192.392 TL, diş hekimliyi və əczaçılıq üçün 69.402 TL, mühəndislik üçün 48.000-94.500 TL, ümumi proqramlar üçün isə 20.000-50.000 TL illik təhsil haqqı tələb olunur. Birinci təhsil (gündüz) bölmələrində xarici vətəndaşlar üçün 1.500-50.000 TL arası ödəniş ola bilər.
Aylıq yaşayış xərcləri şəhərdən asılı olaraq dəyişir. Paylaşımlı kirayə 5.000-8.000 TL, tək kirayə 10.000-15.000 TL, yemək 4.000-6.000 TL, nəqliyyat 1.000-2.000 TL təşkil edir. Ümumi aylıq xərc 18.000-25.000 TL (900-1.250 AZN) aralığındadır. İstanbul və Ankara digər şəhərlərdən 30-50% bahadır.
Dövlət universitetlərində tədris dili türk dili olduğu üçün əsas bilik tələb olunur, lakin təqaüd proqramları çərçivəsində bir illik pulsuz dil hazırlıq kursu təqdim edilir. İngilis dilli proqramlar üçün isə TOEFL və ya IELTS sertifikatı üstünlük təşkil edir.
Türkiye Bursları üçün son müraciət tarixi 20 fevral, Azərbaycan Dövlət Proqramı üçün isə 2 mart təşkil edir. Vakıf universitetlərinə birbaşa müraciətlər isə il ərzində müxtəlif tarixlərdə qəbul edilə bilər, buna görə də universitetlərin rəsmi saytlarını izləmək vacibdir.
Bəli, Türkiyənin dövlət və akkreditə olunmuş vakıf universitetlərinin diplomları Azərbaycan Respublikasının Təhsil Nazirliyi tərəfindən tanınır. Nostrifikasiya prosesi standart qaydada, sənədlərin təqdim edilməsi əsasında həyata keçirilir.
Salam Türkiyə də təhsil alarkən vətəndaşlıq almaq lazımdır yoxsa tələbələr üçün icazə varmı?
Salam, bəli icazə var