BBQ sousu (Barbecue Sauce) dünya mətbəxində xüsusi yer tutan, əsasən ət yeməklərinə dərin ləzzət qatmaq üçün istifadə edilən sous növüdür. Müxtəlif reseptlər və regionlara uyğun fərqli versiyaları ilə barbekü və qril yeməklərinin ayrılmaz hissəsi hesab edilir.
Bu məqalədə BBQ sousunun tarixi, hansı mətbəxə aid olduğu, hazırlanma qaydası, istifadəsi və məşhur növləri haqqında geniş məlumat verəcəyik.
BBQ Sous Nədir?
BBQ sous əsasən pomidor püresi, sirkə, şəkər, ədviyyatlar və digər ləzzət artırıcı inqrediyentlərdən ibarət olan qatı sousdur.
O, əsasən qrildə, manqalda və ya sobada bişirilən ətlərin üstünə çəkilir və ya marinad kimi istifadə edilir.
BBQ sousunun dörd əsas funksiyası var:
- Marinad kimi istifadə edilərək ətin ləzzətini artırır.
- Bişirmə zamanı ətin üzərinə çəkilərək qızılı və parlaq səth yaradır.
- Daldırma sousu kimi kartof qızartması və ya qızardılmış toyuq qanadları ilə yeyilir.
- Ədviyyat artırıcı kimi müxtəlif yeməklərə əlavə edilərək daha zəngin dad təmin edir.
BBQ Sousunun Tarixi və Mənşəyi
BBQ sousunun əsası Amerika mətbəxinə gedib çıxır. Onun tarixi 16-cı əsrdə Karib dənizində yaşayan yerli tayfaların ət bişirmə texnikasına əsaslanır. Daha sonra İspan və Avropa mühacirləri bu texnikanı Şimali Amerikaya gətirdilər və zamanla BBQ sousu müxtəlif tərkiblərlə təkmilləşdirildi.
Müasir BBQ sousunun inkişafı 18-19-cu əsrlərdə ABŞ-ın cənub ştatlarında başladı. Xüsusilə Texas, Tennessee, North Carolina və Kansas City regionları fərqli BBQ sous reseptləri ilə məşhurdur.
BBQ sousunun müxtəlif ölkələrdə fərqli versiyaları yaranmışdır:
- Amerika: Pomidor əsaslı şirin və ədviyyatlı BBQ sousları məşhurdur.
- Koreya: Daha kəskin və acılı versiyalar mövcuddur.
- Yaponiya: Teriyaki əsaslı BBQ sousları geniş yayılmışdır.
- Meksika: Dumanlı və hisli dad üstünlük təşkil edir.
BBQ Sousunun Əsas Növləri və Xüsusiyyətləri
BBQ Sous Növü | Xüsusiyyətləri | Məşhur Olduğu Region |
---|---|---|
Kansas City BBQ | Şirin, qalın, karamelizə olan | ABŞ (Kansas City) |
Texas BBQ | Daha ədviyyatlı və acılı | ABŞ (Texas) |
North Carolina BBQ | Sirkəli və tünd sous | ABŞ (North Carolina) |
Koreya BBQ (Bulgogi sousu) | Soya sousu və şəkər əsaslı | Koreya |
Yapon Teriyaki BBQ | Dadlı və qatı | Yaponiya |
BBQ Sousu Necə Hazırlanır?
BBQ sousunun hazırlanması asan və sürətlidir. Aşağıda klassik BBQ sousunun resepti təqdim edilir.
Lazım Olan İnqrediyentlər:
- 1 stəkan pomidor püresi
- ½ stəkan sirkə
- ¼ stəkan bal və ya qəhvəyi şəkər
- 1 xörək qaşığı xardal
- 1 çay qaşığı hisli qırmızı bibər
- ½ çay qaşığı qara bibər və duz
- 1 xörək qaşığı Worcestershire sousu
- 1 çay qaşığı sarımsaq tozu və soğan tozu
Hazırlanma Qaydası:
- Bütün inqrediyentləri qarışdırın və zəif odda bişirin.
- 20-30 dəqiqə qarışdıraraq qaynayın ki, sous qalınlaşsın.
- Otaq temperaturunda soyudun və şüşə qabda saxlayın.
BBQ Sousunun İstifadə Qaydaları
BBQ sousu əsasən ət bişirmək üçün istifadə edilsə də, başqa yeməklərə də əlavə oluna bilər.
BBQ Sousunun Ən Çox İstifadə Edildiyi Yeməklər:
✔ Qrildə bişirilmiş mal əti və toyuq
✔ Qızardılmış balıq və dəniz məhsulları
✔ Sandviç və burgerlər
✔ Kartof qızartması və toyuq qanadları
✔ Pizza sousu kimi alternativ istifadə
BBQ Sousunun 2025-ci ildə İnkişafı və Yeni Trendlər
2025-ci ildə BBQ sousları daha sağlam və orqanik inqrediyentlərdən hazırlanacaq. Aşağıdakı trendlər gözlənilir:
✅ Şəkərsiz və aşağı kalorili BBQ sousları populyar olacaq.
✅ Bitki əsaslı və vegan BBQ sousları geniş yayılacaq.
✅ Ekoloji təmiz qablaşdırmalara üstünlük veriləcək.
✅ Asiya və Latın Amerikası BBQ sousları daha məşhur olacaq.
BBQ Sousu Haqqında Ən Çox Verilən Suallar
1. BBQ sousu hansı ölkənin mətbəxinə aiddir?
BBQ sousu əsasən Amerika mətbəxinə aiddir, lakin fərqli regionlarda müxtəlif versiyaları mövcuddur.
2. BBQ sousu ətin üzərinə bişmədən əvvəl və ya sonra əlavə edilir?
BBQ sousu bəzən marinad kimi bişmədən əvvəl, bəzən isə bişirildikdən sonra ətin üzərinə əlavə edilir.
3. BBQ sousu nə qədər müddət saxlanıla bilər?
Ev şəraitində hazırlanan BBQ sousu soyuducuda 2 həftəyə qədər saxlanıla bilər. Mağazada satılan souslar isə 3-6 ay arasında etibarlı olur.
4. BBQ sousunu daha ədviyyatlı necə edə bilərəm?
Daha ədviyyatlı BBQ sousu üçün hisli bibər, cayenne bibəri və acı souslar əlavə edə bilərsiniz.
5. Vegan BBQ sousu hazırlamaq mümkündürmü?
Bəli! Əsas tərkib hissələri vegan versiyalarla əvəz edərək (məsələn, Worcestershire sousunu soya sousu ilə) vegan BBQ sousu hazırlamaq mümkündür.
BBQ sousu, barbekü və qril yeməklərinin ayrılmaz hissəsidir. Onun müxtəlif növləri və reseptləri dünyanın bir çox mətbəxində istifadə edilir. 2025-ci ildə daha sağlam və innovativ BBQ sousları bazarda üstünlük təşkil edəcək.
Əgər siz evdə dadlı BBQ sousu hazırlamaq və ya yeni ləzzətlər kəşf etmək istəyirsinizsə, yuxarıdakı resepti sınaya bilərsiniz!